Shufuchan

[ภาษาญี่ปุ่นนอกตำราน่ารู้] อยากพูดญี่ปุ่นได้คล่องต้องรู้การใช้ 相槌 (aizuchi) ให้เป็น

 สวัสดีค่ะ ก่อนอื่นขอแนะนำตัวสักเล็กน้อยนะคะ

 “วาคาบะ แม่บ้านมนุษย์เงินเดือน” เป็นแม่บ้านสามีญี่ปุ่น มีลูกหนึ่งคน ที่บอกว่า แม่บ้านมนุษย์เงินเดือน ก็เพราะสามีญี่ปุ่นเป็นฝ่ายอยู่บ้านเลี้ยงลูก ส่วนภรรยานั้นเป็นฝ่ายออกไปทำงานหาเลี้ยงครอบครัว งานอดิเรกและความชอบส่วนตัว คือ อ่านและแปลการ์ตูนภาษาญี่ปุ่น ฟังเพลงแปลเพลงภาษาญี่ปุ่น และการทำอาหารค่ะ

       ว่าแล้วก็มาเข้าสู่เนื้อหาบทความแรกของ วาคาบะ กันเลย จะบอกว่าวาคาบะแต่งงานอยู่กับสามีญี่ปุ่นมานาน เรื่องกระทบกระทั่งกันก็ต้องมีบ้างเป็นธรรมดาของสามีภรรยา ก็เหมือนลิ้นกับฟัน ยิ่งเป็นคู่ต่างภาษาต่างวัฒนธรรมยิ่งแล้ว หากไม่เข้าใจกันจะไปกันใหญ่ ครั้งนี้ได้โอกาสจากชุฟุจังในการเป็นแม่บ้านนักเขียน ก็เลยอยากจะมาแชร์ให้ทุกคนได้รู้ถึงจุดนี้ว่า…….

สามีเราน่ะ จะคุยอะไรกันทีต้องไปยืนอยู่ข้างหน้า แล้วต้องตอบรับเวลาเขาพูดตลอดเลย

はい。 ค่ะ

はい。ค่ะ

そうですか?เหรอคะ?

へー?  โห

すごいね。ยอดไปเลย

それはよかったね。ดีจังเลยนะคะ

เป็นแบบนี้ตลอดเลย ถ้าเราไม่ตอบรับสักพักนึงเอาแล้ว

わかりますか?เข้าใจมั้ย

返事は? คำตอบล่ะ

聞いてる?ฟังอยู่รึเปล่า

もういい!ไม่คุยแล้ว

น่าเบื่อมากๆ เลย บ้านใครเป็นเหมือนบ้านเราบ้าง?
ฟังดูเหมือนเรื่องเล็กน้อยใช่ไหมคะ

แต่นี่ล่ะค่ะ ทำให้คู่สามีภรรยาญี่ปุ่นทะเลาะกันมานักต่อนักแล้ว เรามาเรียนรู้วัฒนธรรมให้รู้จักไทยเข้าใจญี่ปุ่นกันให้มากขึ้นอีกนิดค่ะ

ผู้ที่เรียนภาษาและวัฒนธรรมญี่ปุ่นมาก็จะคุ้นเคยกับให้ใช้คำตอบรับในภาษาญี่ปุ่นกันอย่างดีอยู่แล้ว แต่ผู้ที่ไม่ได้เรียนมามักจะมีปัญหาบ่อยๆ แม้แต่ผู้เขียนขนาดคิดว่าร่ำเรียนมาอย่างดีแล้วบางทีก็ยังมีปัญหาค่ะ (รึสามีเราเรื่องมากไปเองเนี่ย)

Cr.http://naruhodo-nihon.com/response-949

หลายท่านอาจจะคิดว่ามาพูดเรื่องอะไรที่ใครๆก็รู้กันอยู่แล้ว ผู้เขียนเชื่อนะคะว่ามีคนไม่รู้เรื่องนี้อีกเยอะ เว็บนี้ไม่ได้มีเฉพาะแม่บ้านญี่ปุ่นที่ติดตามอ่าน แต่ยังมีคนที่สนใจภาษาและวัฒนธรรมอยู่ไปน้อยอ่านอยู่เหมือนกันเลยอยากแนะนำให้ได้รู้จักและได้ลองนำไปใช้ดู รับรองได้จากคู่สนทนาธรรมดาๆ จะยกระดับขึ้นเป็นคู่สนทนาที่ดีน่าคบหาขึ้นมาทันทีเลยค่ะ

ตัวผู้เขียนเอง เวลาทำงานกับคนญี่ปุ่น แล้วคนญี่ปุ่นคุยกับคนไทยเขาจะดูกังวลมากๆว่า คนไทยที่คุยกับเขาเข้าใจเขาไหม 

บางคนจะหยุดพูดไปกลางคันแล้วถามว่า เขาพูดต่อได้ไหม เข้าใจเรื่องที่เขาพูดหรือเปล่า เพราะบางทีฟังเขาพูดจนจบแล้วคนไทยค่อยตอบเขาทีเดียวว่า “ค่ะ” หรือ แค่ยิ้มและพยักหน้า ทำให้เขากังวลมากค่ะ

ส่วนในบ้านเอง อย่างบ้านวาคาบะ บางทีสามีเขามีเรื่องอยากเล่าให้เราฟังมาก แล้วก็คุยจ้อๆๆ เราก็นั่งฟังเงียบๆ สักพักสามีหยุดพูดไปเฉยเลย พอเราถามว่าทำไมไม่คุยต่อ ปรากฏว่าเขาไม่คุยแล้ว หมดอารมณ์ เพราะเห็นว่าเราไม่ฟังที่เขาพูด แต่จริงๆ เราฟังอยู  เราคนไทยด้วยกันจะเข้าใจกันเนอะ เราฟังเงียบๆ ยิ้มบ้าง พยักหน้าบ้าง แต่กับคนญี่ปุ่นมันไม่พอค่ะ เราต้องพูดคำตอบรับด้วย

การพยักหน้าหรือพูดตอบรับระหว่างฟังคู่สนทนาพูด ภาษาญี่ปุ่น คือ คำว่า

      ” 相槌を打つ (あいづちをうつ)”

ลองมาดูความหมายเป็นคำๆ กันนะคะ

相 ai แปลว่า ฝ่ายตรงข้าม(ที่ทำอะไรร่วมกับเรา)

槌 tsuchi แปลว่า ค้อน

打つ utsu แปลว่า ตอก

ที่มาที่ไปของคำ

คำศัพท์คำนี้มาจากการตีดาบของญี่ปุ่น การตีดาบแบบญี่ปุ่นนั้น อาจารย์และลูกศิษย์จะช่วยกันตี โดยลูกศิษย์จะผลัดกันตีไล่ไปโดยดูจังหวะตีของอาจารย์เป็นหลัก ดังนั้น 相槌 aizuchi จึงหมายถึง คนตรงข้ามหรือค้อนตรงข้ามที่ส่งสัญญาณมานั่นเอง 

ดังนั้นกับคำๆนี้เราเลยใช้คำว่า「打つ utsu ตอก 」แทนที่จะใช้คำว่า「 言うiu พูด」

Aizuchi wo utsu (ไอซึจิ โอ๊ะ อุทสึ)

ตอกรับฝ่ายตรงข้ามค้อน จึงหมายถึง การพูดหรือพยักหน้าเป็นช่วงๆ เพื่อแสดงให้เห็นว่ากำลังฟังอีกฝ่ายพูดอยู่นั่นเอง


และนี่ก็เป็นวัฒนธรรมอย่างหนึ่งที่แสดงถึงการมีมารยาทในการสนทนาของคนญี่ปุ่นที่ถือว่าสำคัญมาก หากนำไปใช้บ่อยๆ จนคล่องจะช่วยให้เราคุยกับเพื่อนสนุกขึ้น มีเพื่อนมากขึ้น และไม่ทะเลาะจุกจิกกับสามีอีกต่อไป

แต่ถ้าเราทำไม่ได้ก็ควรคุยไปแต่แรกเลยค่ะ ว่าความแตกต่างทางวัฒนธรรมทำให้เราไม่คุ้นเคยกับการพูดตอบรับแบบนี้ขอให้เข้าใจวัฒนธรรมไทยด้วยค่ะ

สำหรับบทความนี้หวังว่าจะเป็นประโยชน์กับทุกคนที่ใช้ภาษาญี่ปุ่นในการสื่อสารกับคนญี่ปุ่นนะคะ

บทความหน้าจะมาพูดถึงหน้าที่และรูปแบบของ 相槌(aizuchi) ว่ามีอะไรบ้าง มาติดตามกันในบทความหน้านะคะ                                                                                                                                

                เรื่องโดย Wakaba ล่ามมือใหม่

                                         เรียบเรียง โดย ชุฟุจัง  

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Related Posts